ربيع بن أحمد الأخويني البخاري

15

هداية المتعلمين في الطب ( فارسى )

عفونت اجسام رطبه « 1 » و آن حيوان كى ورا كون از منى بوذ حاجت آيذ او را « 2 » برحم ماذكان « 3 » يا بخايه كردن و خايه ايذر بجاى رحم بوذ . اما آن حيوان كى كون وى از منى بوذ جنان بوذ كه جن نر با ماده گرد آيذ طبيعت مر منى را دفع كند از اوعيهء منى و طبيعت رحم مر آن منى را جذب كند اكر مزاج موافق آيذ ببذيرذ و با منى ماذه برآميزذ و بفسرذ « 4 » و « 5 » سطبر كردذ و باز جن كوشت كردذ و باز بدان « 6 » كوشت اندر صورت دل بديد آيذ و باز صورت ركها بديد آيذ ركهاى جهنده اعنى شرايين و باز صورت ركهاى ناجهنده و باز صورت اعصاب باز صورت جگر باز صورت دماغ « 7 » و گر كسى كويذ كه صورت جگر با ركهاى ناجهنده بيك حال « 8 » بديد آيذ « 7 » و صورت دماغ با صورت اعصاب بيك حال « 8 » بديد آيذ جنانك صورت دل با شرايين ، اين نيز صواب كفته بوذ و باز از بس « 9 » همه صورت استخوانها بديد آيذ « 10 » باز صورت دستها و بايان « 11 » و شكم و سر « 12 » . اينك تمام شذ بقدرت ايزذ « 13 » و حكمت او جلّ ذكره « 13 » و اين همه به مدت سى و بنج روز بوذ جن نر بوذ و بجهل و دو روز جن ماذه بوذ اين كوذك و آدمى بوذ و اين از جهت اسبوع را مىافتذ كى يكى به بنج اسبوع تمام مىكنذ از قبل حرارت نر ، و ماذه بشش از قبل سردى مزاج وى . بس اكر حيوان ديكر بوذ كمتر و بيشتر بوذ اين مدت ( f . 11 ) و اين جايكاه استقصا كردن اين مسئله نيست و « 14 » باز از بس سى و بنج روز بفزوذن كيرذ تا سى و بنج ساله كردذ باز نقصان گيرذ تا آخر عمر . اينك از وجه تركيب جنين بوذ آموزانيذن « 15 » .

--> ( 1 ) - ب ه : ظ . جون . . م و مانند آن ، صح ( 2 ) - ف : « او را » ندارد . ( 3 ) - در « ب ه » كلماتى ناخوانا افزوده است . ( 4 ) - ب ه : ظ . علقه كردد جون خون بسته باز . . . كردد . . . باز ، نسخه . ( 5 ) - ب ه : خون . ( 6 ) - ف : به همان . ( 7 - 7 ) - ف : ندارد . ( 8 ) - ب ه : جاى ، خ . ( 9 ) - ب ه : اين . ( 10 ) - ف : و . ( 11 ) - ب ه : و سر . ( 12 ) - ف : سر و شكم . ( 13 - 13 ) - ف : تعالى . ( 14 ) - ف : « و » ندارد . ( 15 ) - ف : آموزنيذن .